GAEA

Dünya' nin Galileo uzay araci tarafindan 1990' da (1. geçis) çekilmis resmi.

Türkiye ve Ortadogu' nun 1992' de (2. geçis) Galileo uzay aracinin çektigi fotografi. Galileo uzay araci uzay mekiginin bilimsel amaçlarla da kullanilabilecegini ispat etmek gibi politik bir karar yüzünden ve bir Titan3E-Centaur roketi bulunamadigindan direk olarak Jupiter' e gidememistir. Gerekli enerjiyi saglamak için once Venus' ün sonra iki kez Dünya' nin yanindan geçerek hizlandirilmis ve Jupiter' e iki yil yerine tam alti yilda ulasmistir. Ayrica Challenger faciasi nedeniyle iki kez Cape Canaveral' a tasinmis, bu gidip gelmeler sirasinda çanak anteninin açilmasini saglayacak kayganlastirici maddeler sarsintidan kaybolmus ve bu yüzden de anten açilmamistir. Su anda 134000 bit/saniye yerine 100 bit/saniye data gönderebilmekte bu da 1.5 milyar dolarlik uzay aracinin gönderebildigi bilgi miktarini binde bire indirmektedir.70 metrelik radyo teleskobu sürekli mesgul etmek yerine 40 metrelik radyo teleskopla iletisim kurmak için sabit 3.7 metrelik bir anten yerine 5 metrelik açilabilir bir anten konmus ve az kar çok büyük zarar getirmistir.

Chicxulub krateri: Dinozorlarin neslinin tükenmesine bir asteroid çarpmasinin yol açtigi bu dönemden kalan katmanlardaki iridium fazlasi ve erimis kuvars tanecikleri nedeniyle zaten bilinmekteydi. Ancak kraterinin yeri bulunamamaktaydi. Yaklasik 67 milyon yil önce olusan Chicxulub krateri uzun aramalardan sonra 1991 yilinda Meksika' nin Yukatan yarimadasinda bulundu. Yarisi karada ve yarisi denizde olan Chicxulub dinozorlarin ve baska pek çok canlinin neslinin tükenmesine sebep olmustur. Çarpmanin etkisiyle dünyada iki yil süren bir kis mevsimi yasanmis bireylerin %90' dan fazlasi ve türlerin yaklasik %75' i yok olmustur. Chicxulub erozyon nedeniyle alüvyonlarla dolmus oldugundan günümüzde normal fotograflarda görülememektedir. Yukaridaki resim bölgede yerçekimindeki küçük degisikliklerin ölçümü ile bilgisayarlar tarfindan olusturulmustur. Chicxulub' un çapi 300 km' ye yakin olup tahmin edilenden 10 kat daha büyük bir çarpmadir. Çarpan asteroidin çapinin 10 ila 30 km arasinda oldugu tahmin edilmekte olup çarpmanin siddeti günümüzdeki tüm nükleer silahlarin toplamindan binlerce kez daha güçlü idi.(Dünyadaki nükleer silahlarin dünyayi yok etmek için gerekenin 30 kati oldugu palavrasina da deginirsek tüm nükleer silahlarin dünyaya yapabilecegi tek sey 50 ila 100 km' lik bir krater açmaktir.)

Back to earth-moon page.Back to home page.